HAMİDİYE KRUVAZÖRÜ
( YAPIM AŞAMALARI )

www.sedatgediklihobi.com

 

    
        Hamidiye Kruvazörü
Balkan savaşı ve sonrasında büyük yararlılık göstermiş Kahraman gemilerimizden biridir. Bu gemimiz ve diğer bir kahraman gemimiz Yavuz
hakkında duyduklarım, topladığım dokümanlar, resimler, dostların ellerinde olan ve bana yollanan diğer resimler ile ayrıca internetten indirebildiğim ne kadar bilgi varsa indirerek işe başladım. Ankara 'lı modelci dostlarla oluşturduğumuz grup ile ortak hareket ederek bulduğumuz planları getirttik. Planlanan dağıtımı yapıp işe başladık ancak işler hiç umulduğu gibi gitmedi. Bu nedenle diğer arkadaşlardan çoğu yapımı terk etti. Ortak sorun planları kalitesizliği, ölçü hataları, anlatım ve diğer eksiklikler olarak belirtildi.
     Ben, ilk önce gemi için gereken tüm malzemeyi hazırlayıp büyük bir şevk ile işe başladım. Durum ile ilgili tüm bilgileri haftalık toplantılarda dostlarımızla paylaşıp, neler yapılabilirlikleri tartıştık. Bir süre sonra diğer arkadaşların yaşadığı sorunları ben de yaşamağa başladım. Gemimizin paftalarındaki bir ölçü diğer paftadaki ölçü ile uyuşmayıp devamlı olarak yapılan parçanın ikinci bir defa daha yapılmasına sebep olarak önüme çıktı. Durum planı satan kişiye bildirildi ancak kişi ile büyük tartışmalara sebep olundu.
     Bu nedenle geminin yapımını ya durduracak veya elimizdeki dokümanlardan (Resim), müzede çekmiş olduğum detay fotoğraflarından faydalanarak devam etmeye karar verdim. Bu bölümde daha önce yayınladığım fotoğrafları silerek sizlere son aşamaları anlatmaya çalışarak eğer bu gemiyi yaparsanız yaşayabileceğiniz sorunları en aza indirmeye çalışacağım.

    " Şunu unutmamanızı rica edeceğim sabırlı olun çünkü sabır meziyettir, ama hakkınızı da kimselere yedirmeyin."
 

   

BAŞLARKEN :   

     Plan olarak bunu (Sayın Cemil Akçe Beyin çizimini) kullanacaksanız, Önce planı inceleyiniz. Kafanızda bir yapım aşama planı hazırlayınız. Bu planı kağıda döküp sırası ile gitmeye çalışınız. Plan paftaları arasındaki farklılıkları muhakkak pafta kenarına yazınız bu notlar daha sonra size çok yardımcı olacaktır. Plan paftalarından 1 / 1 fotokopi (ozalit) çektiriniz. Postaları ve omurgayı adedine göre ekstra çektiriniz ama postaları sarma çıtalarının kalınlığını, güverteyi kaplarken kullanacağınız kontrayı  (Tercihan 1,5 mm)  göz önüne alarak ölçüden oranlama yaparak küçük çektiriniz. Bu posta fotokopilerini dikkatli keserek en az 5 mm kontra üzerine yapıştırınız. Oküme veya kayın kontra kullanacaksanız çarpılmamış olmasına dikkat ediniz. Postalar ve omurgayı yapıştırırken muhakkak köşebentle destekleyerek eğilmeleri engelleyiniz çünkü gemimiz 112 cm uzunlupa sahip. Ancak yazdığım ve yazacağım bu bilgileri planda göremeyeceksiniz. Sarma işlemine başlamadan dikkatinize sunmak istediğim bir konuda burun ve kıç bölmeleri ya kontradan ya da polyester macunla dolgu yapmanızdır bunun sebebi burunda mahmuz olması kıç bölümde ise uskur çıkışları ve gemimizin kıç bölümünün de incelerek bitmesidir. Sarma işlemi bittikten sonra gemimizin güvertesini yapıştırmadan piyasadan bulabileceğiniz en ucuz beyaz tutkalı gemimizin iç bölümüne  boya fırçası ile sürüp kalıba koyunuz bu tutkal geminin sarma aralarını doldurarak daha sonra olabilecek çalışmaları engelleyecektir ayrıca daha sağlam bir yapıya kavuşacaktır. Bu işlem yapıldıktan ve kalıba konduktan sonra 1 gün beklemekte fayda vardır. Daha sonra güverte kontradan kesilerek yerine alıştırılıp posta yerleri işaretlendikten sonra (güverte yapıştırıldıktan sonra bu işaretli yerlerden toplu iğne ile hafifçe sabitlenmesi sağlanacak, kuruduktan sonra bu iğneler sökülecektir) yapıştırılacaktır. Devamı resimlerden sonra........
 

 
  Plan inceleniyor omurga kesiliyor postalar kontraya yapıştırıldı Gemi hakkında araştırma yapılıyor Sarma baladı sarma işlemine devam sarma işlemi bitti, burun ve kıç bölümler macun yapıldı
 
  Burun ve kıç zımparası yapıldı poliüretan zamk ile sıvandı Güverte üstü kaplamaları yapıldı Güverte binaları yapılıyor Kaptan köş binaları yapıldı Baca binası ve makine dairesi havalandırma bölümü yapıldı görünüm Lumboz cam delikleri açılıyor
 
  Punteller ve merdivenler yapılıyor görünüm Bacalar yapılıyor bacaların görünümü uskur koruma çemberi Silikon kalıp ile manikalar dökülecek polyester manikalar
 
  Taretlerin kaynakla yapılma aşaması yan taretler boyanan taretler topların yapım (Yan toplar) Ön ve arka toplar Ön ve arka top taretleri Ön ve arka top taretleri ve nişangah yapımı
 
  Manikalar zımparalandı ve astar boya atılacak Baca binası havalandırma delikleri genel görüntü Mataforalar yapılıyor Bina ve bacaların astar boya aşaması Gövde boyama aşamasına geliyor Güverte arka bölüm görüntüsü
 
  Kaptan köşkü binaları Orta bölüm görünüm Arkadan görünüş Merdivenlerin yapım aşaması Bitmiş merdiven Bitmiş merdiven Merdivenler montelendi
 


      Güverte hazırlandıktan sonra ozalit olarak çektirdiğimiz paftalardan güverte üstünü gösteren bölüm kesilerek ham haldeki güverte üstüne yatırılır. Tam oturduğu takdirde Güverte üstü binaların yerlerini kopya kağıdı konulmak sureti ile işaretleyerek gövde yanlarından dışarı çıkacak top yerleri de işaretlenir. Burun ve kıç bölümdeki polyesterden veya kontra takozlardan yapılan bölümler zımpara ile formuna sokulur. Bu işlemlerin bitiminde gövdenin dış bölümü deniz tutkalı denen poliüretan tutkal ile  ( Gerekli malzemeler : Penye parçasında yapılan bir tampon, eldiven, tiner )  bir miktar tutkal yedirilmek sureti ile sarma aşamasındaki boşluklar doldurulmaya çalışılır. Bu işlem geminin tümüne uygulanır. Bir süre bekleyince poliüretan aralardan hafiften köpürmeye başlar o zaman tampona biraz tiner dökerek bu köpüren tutkal silinir. Bu işlem köpürme bitene kadar devam eder. Köpürme durduktan sonra tam kurumaya bırakılır. Ertesi gün güverte üstü modelimizin ölçeği 1/100 olduğuna ancak planda belirtilmediği için yaklaşık 2,5 mm kaplamalardan 3 cm uzunlukta (Planda belirtilmediği ve resimlerden de anlaşılamadığı için tercihen meşe veya sizin tercihiniz bir kaplama ile bina bölümleri boş bırakılmak üzere Baş - Kıç noktalarından çizilen bir çizgi ile ortalanarak sağ ve sola yapıştırılmak üzere kaplanır. Bu aşamada sabır gereklidir çünkü uzunluğu 3 cm eni 2,5 mm olan kaplamalar tek tek yapıştırılır. Bu döşemenin gerçek ölçeği 25 cm en 3 metre boy olmaktadır.Güvertenin tamamı kaplandıktan sonra iş uskurların çıkış bölümünün belirlenmesine gelmiştir. Plandan tespit edilen ancak nasıl yapılacağı anlatılmayan  şaft çıkışı için gereken parçayı yaparak yerine yapıştırmanız gerekmektedir.  Bu işlemin simetrik olmasına dikkat etmenizi tavsiye edeceğim. Bu işlemde bittikten sonra epoksi ( Çelik macun ) macun aşamasına gelinmiş demektir. Bu macunu hiç kullanmadıysanız mutlaka bu işi bilen birinden yardım isteyiniz. Eğer karışımı iyi yapamazsanız macun sertleşmez ve kazımak zorunda kalabilir veya çabuk donması dolayısıyla macunu ziyan edersiniz. Macunlama aşamasında uskur şaft kenarlarının çok yumuşak dönüşler yapması için parmağınızı kullanarak işlemi bitirmenizdir. Tam donmayan macununuz için biraz zaman ayırmanızda fayda vardır bunu en iyisi ertesi güne kadar bırakmanızdır.  Gemimiz artık zımpara aşamasına gelmiş demektir.  Önce kalın su zımparası ile kabası alınacaktır ama önce sağlığımız geldiği için muhakkak maske takmanızı öneririm. Macun tozunun ciğerlerimize zarar vermesini istemeyiz. Kabası alınan macun zımpara inceltilerek devam eder. Elle yapılan basit kontrolden sonra astar boyamızı atacağız ama burada güverte kaplamalarımızın boyadan etkilenmemesi için gazete kağıdı ile maske yapmamız gereği vardır. Astar boya renginin gri olması sayesinde beyaz ışıkta tüm hataları gösterir bu hatalı bölümleri kurşun kalemle işaretleyerek daha sonraki işlemler için kolaylık sağlarız. çukur veya başka hataları işaretlediğimiz gemimizin yoklama macunu veya epoksi macun ile düzeltip zımpara yaparak temiz ve güzel bir yüzey elde ederiz. Bu işlemlerden sonra artık gemimizi yumuşak tercihan sünger kalastra üzerinde bozulmalara karşı koruyarak aşamalara devam edeceğiz. Gemimizin güvertesi de güzelce zımparalanacak o nedenle maske sökülür ve zımpara işlemine geçilir. Bu işlem dittikten sonra güvertemizi otomobil boyacılarını kullandığı maskeleme bandı kullanılarak üzeri kaplanarak korumaya alınır. Gemimizin gövde işlemlerinin son aşaması olan lumboz camları ve çıpa loça yerlerinin belirlenip deliklerin açılması işlemine geçilir. Delikler açılıp bu deliklere pirinçten tornada uygun parçalar hazırlanır ve montesi yapılır. ( Genellikle işin kolayına kaçan modelciler ayakkabı bağcık deliklerinde kullanılan piyasada kuş gözü denen malzemeyi kullanırlar ) Loça çıkışı da yerine monte edildikten sonra gövde ile işimiz şimdilik bitmiştir.

      Artık binaların yapımına geçeceğimiz için tercih yapmamız gerekmekte yani binaları hangi malzemeden yapılacağın karar vereceğiz. Bu ahşaptan olabileceği gibi piyasada Dakota, Foreks adı ile satılan malzemede olabilir. Binalar Kaptan köşkü bölümü, kazan dairesi bölümü ve arkadaki bölümden oluşmaktadır. Kaptan köşkü bölümü 3 kısımdan oluşmakta 1. bölüm en altta bulunan bölüm, ortada zırhlı bölüm, kaptan köşkü ve en üstte de pusulanın bulunduğu bölüm gelmektedir. Gemimizin tam ortasında  makine dairesi, bacalar, manikaların bulunduğu bölüm bulunur bu bölüme tahlisiye sandallarının bindirildiği yan bölümler gelmektedir. En arkada ise topçulara hedef belirleme ünitesinin de bulunduğu arka bina gelir. Bu bilgiler resimlerden ve kendi yorumumla adlandırılmıştır asıl amaçları hakkında bilgi bulunamamıştır. Yine aynı uyarıyı yapmak durumundayım. Plan paftalarındaki ölçüler ile şablon çıkarmanız sizin yararınıza olacaktır. Yoksa yaptığınız bina yerine uymaya bilir aynı işlemi bir daha yapmanız gerekebilir ama şablon kullanırsanız malzeme ziyanınız en aza iner. Binalarınızı yaptınız kontrolleri de bitti bunları da bir ayakkabı kutusuna koyarak gövdenin yanına bırakabilirsiniz. Sırada toplar ve top taretlerinin yapımı var. toplar pirinç borudan kalından inceye doğru ölçüye göre hazırlamalısınız. Burada pek bir detay olmamasına rağmen siz modern toplara bakarak bir mekanizme yapabilirsiniz. bu toplar 2 ana top ön ve arkada birer adet, yanlarda da 4 sancak 4 iskele olmak üzere 8 adette küçük top yapacaksınız. Topların yapımı bittikten sonra sırada taretler. Taretler mukavva, karton, pirinç plaka olmak üzere değişik malzemelerden yapılabilir yine şablon hazırlayıp yapmanızı tavsiye ederim.
     Orta bölümde sizi zorlayacak bacalar var. Yine sadece çizgiler olan plandan değil resimlerden faydalanmanızı tavsiye edeceğim. Ben bacaları önce aluminyumdan yaptım ama kaynak ve lehim yapılamaması nedeniyle bakırdan tekrar yapılmıştır. Bunun detaylarını üstten alta doğru yine kendi tabirlerimle, ana baca, onun içinde ince bir bölüm var bunların dışında şapka mevcut baca deliği de ızgara ile kapalı amacı ateş çıkmasını engelleme. Şapkanın altında asıl amacını bilmediğim telden bir çember var. Kazan dairesinden çıkan ve tahliye ve düdük borusu olduğunu düşündüğüm borular var her üç bacada da mevcut. Bunlarda bittikten sonra demir merdivenlerin yapımına geçiyoruz. Kaptan köşkünde 3, orta binalarda 1 arka binada 1 olmak üzere 5 adet merdiven yapmanız gerekecek. Bunlardan başka gemiye inip binmekte kullanılan 2 adette yan merdivenlerinin yapılması gerekecektir.
 

Uskur yatakları yapıldı Şaft kovanı, yatak ve uskur Görünüm Görünüm Görünüm Görünüm Görünüm
Puntellerin yapımı Bitmiş puntel Dümen yekesi yapılıyor ve kontrolü yapılıyor Çalışır durumda dümen yekesi Kontrol ediliyor alttan görünüm Baca bülümü merdiveni yapılıyor.

Merdiven yapımı montajlı hali

Kaptan köşkü yeniden

yapılacak

Koç boynuzları pirinçten    
Kaptan köşkü yeniden yapılmaya başladı ambar kapakları yapıldı Köşkün yapımı bitti

Güverte kaplamaları

son gelen resim nedeni ile

yeniden kaplandı

zımparası yapılıyor zımpara bitti rengini biraz kırdım Kaptan köşkü boyandı kontrol edildi Hamidiyenin direkleri hazırlandı yerlerine geçici olarak dikildi Direk boyları ayarlandı ve kesildi Hamidiyeyi unutmadım ve su kesimini boyadım
HAMİDİYE KALDIĞIMIZ YERDEN DEVAM 1. GÜN ÇALIMA SÜRESİ 4 SAAT TOPLAMI HİÇ SORMAYIN
Maskeleri söküyorum Gayet güzel oldu     HAMİDİYE'NİN SU ALTI KESİMİNİ MEHMET USTA ÇOK AÇIK RENK OLDU DEDİĞİ İÇİN KOYULAŞTIRARAK SON ŞEKLİNİ VERDİM GÜVERTE BİNALARINI YERLERİNE KOYARAK KONTROLLERİ YAPTIM
2.GÜN
ÇALIŞMA SÜRESİ 10.5 SAAT TOPLAMINI HİÇ SORMAYIN
GÖRÜNÜMÜ HALLETTİM GÖRÜNÜM PUNTELLER KONTROL
EDİLDİ
ANA RENK BOYANACAĞI İÇİN MASKELEME YAPILDI YRIN BOYAYA HAZIRIZ.   GÜVERTE BİNALARINI VE DİĞER MALZEMELERİ SABİTLEDİM GÖRÜNÜM
BOYANIYOR BOYANAN BİNALAR MASKE SÖKÜLÜYOR SON DURUM GENEL GÖRÜNÜM GÖRÜNÜM FİLİKA DESTEKLERİNİN YAPIM KALIBI
3.GÜN
ÇALIŞMA SÜRESİ
18  SAAT TOPLAMINI HİÇ SORMAYIN
 
FİLİKA DESTEKLERİ GÖRÜNÜM CAMLAR TAKILDI   KAPTAN KÖŞKÜ YERİNE YAPIŞTIRILDI CAMLAR TAKILDI ARKA DEPO KAPAKLARI YERLERİNE YAPIŞTIRILDI DİREKLERDEKİ GÖZLEM HAVUZLARI YAPILDI
4.GÜN
ÇALIŞMA SÜRESİ
SAAT TOPLAMINI HİÇ SORMAYIN
30 saat
GENEL GÖRÜNTÜ   MATAFORALAR VE MAKARALAR YAPILDI BOYANDI TOPLAR BOYANDI BACA ÜSTÜ BOYANDI GÖRÜNÜM
5.GÜN
ÇALIŞMA SÜRESİ
SAAT TOPLAMINI HİÇ SORMAYIN
  
     
MANİKALAR BOYANDI GÖRÜNÜM GÖRÜNÜM