Model ve Maket sitelerini dolaşırken Sayın Özkan Türker Beyin sitesi içinde modelcilikte 5 S bölümü gözüme çarptı. Çok ilginç olan bu bölümün sadece başlıklarını yazarak geliştirmeye çalışacağım.

1- SEİSO ( TEMİZLİK)
2- SEİRİ ( SINIFLANDIRMA)
3- SEİTON ( DÜZENLEME)
4- SEİKETSU ( STANDARTLAŞTIRMA )
5- SHİTSUKE ( DİSİPLİN VE EĞİTİM )

Üstte yazılı olan başlıklar sayesinde çıkan işin gayet mükemmel olacağı muhakkak ancak Sayın Türker'in yazdığı bu bölümün bazı maddeleri bize göre değil plastik maket yapan arkadaşlarıma göre diye düşünüyordum. Daha önce plastik maket yaptım ama hiç bir zaman ustaların yaptıklarının değil yanına uzağına bile yanaşamadım. Zaten Babür Abi tayfası olarak bizler TAHTACILAR (ODUNCULAR) ve Maketçiler (PLASTİKÇİLER) olarak ayrılmış ama diğer tüm sevdiğimiz işleri sanki ortak yapıyormuş gibi hallederdik.

Şimdi Yukarıdaki maddeleri tek tek ele almaya başlayalım.

1- TEMİZLİK  ( SEİSO ):

      Tahta işleri ile uğraşanlar bilirler,  bu işle uğraşılan alan hiç bir zaman temiz olmaz olamaz. O kadarki bu işle uğraşanların saçlarının arasından iç çamaşırlarından, ayakkabılarından hatta çoraplarının içinden bile talaş çıkar. o nedenledir ki biz tahtacılar ve atölyelerimiz temiz olamaz bu doğrudur ama yanlış bir yaklaşımdır, Atölyeniz sadece kesim ve zımpara işleri yapılırken tozludur ama bunun tedbiri bile alınabilir iyi bir havalandırma sistemi varsa onu bile engellemek mümkündür. Örneği aşağıda yemek yenebildiğine göre demek ki temiz bir ortam olabiliyor.  ( BİZE GEREKLİ MADDE )

 

 

2- SINIFLANDIRMA ( SEİRİ ) :

     Bu bizim için en önemli bölüm denilebilir.  Bu bölüm her iki kesim içinde geçerlidir. Tahtacılar ve plastikçiler fark etmez. Kullanılan pek çok malzeme ortak kullanılan malzemelerdir. Boyalar, macunlar, yapıştırıcılar, kesiciler, aşındırıcılar, birleştiriciler (Lehimleme ve kaynak yapma malzemeleri), deliciler gibi. Bu malzemelerin araç ve gereçlerin hepsinin belli bir yerde barındırılması kişiye kolaylık sağlar. Biz bunlara ilave olarak atık bölümünü ilave edebiliriz. Bu bölüme daha önce kesilen ağaç parçaları atılır ama öyle bir parça lazım olur ki büyük bir parçayı kesmektense buradan bulunan bir parça kullanılabilir. Her modelci şunu düşünmelidir. işe hiç yaramayacak bir malzemeyi de saklamamak lazımdır. ( BİZE GEREKLİ MADDE )

 

 

3- DÜZENLEME ( SEİTON ) :

Ahşap işlerinde kullanılan her malzemenin bir yeri vardır. Tahtalar eğer plakalar halinde ise nemden uzak eğilip bükülmesinin imkansız olacağı düz bir zemin üzerine tercihan yerden yüksekte bir yere konulur. Maket bıçakları muhakkak kişiye veya misafirlere zarar gelmeyecek bir bölümde tutulurlar. Matkap uçları genellikle matkabın yanında, işkenceler bir yerde, testereler,cetveller ve diğerleri ilgili yerlerde tutulurlar. Bu durum modelciye kolaylık sağlar. Burada dikkat edilecek husus her çalışma günü sonrası tüm araç ve gereçler yerlerine yerleştirilmelidir. Bu durumda karışıklık aletin bulunamaması gibi bir durum yaşanmaz. (BİZE GEREKLİ MADDE )

 

 

4- STANDARTLAŞTIRMA ( SEİKETSU ) :

    Standart modelciler için çok önemlidir.  Nedenini  ise şöyle anlatmak mümkün. Hangi modeli yapacak olursak olalım kullandığımız tüm malzemelerin bir standardı vardır ve olmak mecburiyetindeyizdir. Yapılan modelin ölçeğine uygun malzememiz yok ise o model biraz sıkıntılı olur. Örneğin 1 / 100 ölçekli  bir model üzerinde çalışıyoruz. Demirden yapılmış bir merdiven yapmanız gerekiyor. En - Boy önemli değil dış kısmı bir şekilde ayarlayıp halledersini ama kalınlığa geldiniz mi iş sarpa sarar ben şundan yapacağım diyemezsiniz 1 mm telden merdiveni yapacak olursanız orijinal gemideki kalınlığın 10 cm çapında olduğunu gösterir ama bu hiç bir zaman olamayacak bir ölçüdür, hiç bir insan eli 10 cm çapındaki bir boruyu kavrama özelliği taşımaz. Bir güverte kaplaması 5 mm lik kaplama tahtası ile kaplanamaz bu 50 cm lik bir kaplama demektir ki buda imkansızdır. Kaplamanın boyu 5 cm yapılamaz bu 5 metre eder ki ona da imkan yoktur. O zaman bir model gemiyi ölçeğine göre yapacaksak. Kaplamalarımızdan 1 mm, 1,5 mm, 2 mm, 2,5 mm, 3 mm , ....... telleri 0,3 mm,  0,4 mm, 0,5 mm , ........ çıtalar, direkler, lambalar ve diğer malzemeler hep bir standart içinde olmalıdır.  (KESİNLİKLE GEREKLİ )

 

 

5- DİSİPLİN VE EĞİTİM ( SHİTSUKE ) :

Bu maddeyi hiç bir yazı yazmaya gerek kalmadan kesinlikle gerekli olduğunu söyleyebiliriz. Yapım aşamasında ki bir gemi eğer belirlenmiş bir disiplin içinde yapılmıyorsa kenara konmaya mahkumdur. A bölümü bitmeden B bölümüne geçerseniz C bölümünde çıkacak aksaklıklar sizi bıktıracak duruma gelebilir. Bu ise eğitim ile sağlanır. Ben  hep şu sözü hatırlarım " BİLMEYEN ÖĞRETEMEZ, YAPMAYAN YAPTIRAMAZ "